Slotcouplet

Longarts Sander de Hosson schrijft in Slotcouplet in treffende bewoordingen over zijn ervaringen met ongeneeslijk zieke patiënten die in hun laatste levensfase zijn beland. Soms zijn de dilemma’s waar hij en zijn team voor komen te staan onmenselijk zwaar.

Je leeft mee met de strijd die hij zowel met zichzelf, als soms met (naasten van) de patiënt moet aangaan. Wat is ethisch verantwoord? Hoe ver moet je gaan? Wat wil die patiënt zelf eigenlijk? Ik heb immense bewondering voor mensen die in de palliatieve zorg werken. Zeker in een tijd als deze, waar afscheid nemen vaak niet mogelijk is.

De spreuk die De Hosson in het boek citeert, is hem ten volle op het lijf geschreven. “Geneeskunde is soms genezen, vaak verlichten, maar altijd troost bieden”.

La médecine c’est guérir parfois, soulager souvent, consoler toujours.

Ambroise Paré

Telkens weer probeert hij de laatste momenten zo waardig mogelijk te maken voor de patiënt en diens geliefden. Ik lees zoveel respect en mededogen in zijn benadering dat vrijwel elk verhaal me aan het huilen maakte.

De meeste mensen deugen

Alleen al om de titel had ik zin om dit boek te gaan lezen. Los daarvan vind ik het ook wel een verfrissend standpunt in een tijd waarin er zoveel negativiteit op social media rondgaat. Soms zakt de moed me daarvan wel eens in de schoenen.

De strekking van het boek is eigenlijk simpel: wie goed doet, goed ontmoet. En ja, daar zijn uitzonderingen op. Iedereen heeft wel eens een slechte dag.

Het boek staat vol met interessante wetenschappelijke tests en anekdotes over hoe de inzichten over de intenties van de mens in de loop der jaren veranderd zijn. Fascinerende materie. En hier komt een spoiler alert: de meeste mensen deugen!

Zoals Rutger in het slot stelt: het is tijd voor een nieuw realisme. Tijd om de associatie van dat woord met cynisme kwijt te raken. Want als je in het goede van de mens gelooft, ben je een realist. De mens ís namelijk in wezen goed. Laten we elkaar dus voortaan positief benaderen. Je zou zomaar aangenaam verrast kunnen worden.

Lied voor de vermisten

Pierre Jarawan werd in 1985 in Amman, Jordanië geboren nadat zijn ouders voor de Libanese burgeroorlog waren gevlucht. Op driejarige leeftijd kwam hij met zijn Libanese vader en Duitse moeder naar Duitsland. Zijn debuutroman ‘De zoon van de verhalenverteller’ stond weken in de bestsellerlijst van Der Spiegel en is een internationale bestseller die in vele talen vertaald is.

Het verhaal vertelt over Amin die twaalf jaar na de dood van zijn ouders met zijn oma vanuit Duitsland terugkeert naar Libanon. Een land dat hij helemaal niet kent en waar hij een buitenstaander is omdat hij de oorlog niet heeft meegemaakt. Hij sluit vriendschap met de wat brutalere Jafar met wie hij dag in dag uit door de hem onbekende straten van Beiroet zwerft. Zo vangt hij een glimp op van de verwoesting van de oorlog. Amin begint zijn herinneringen aan deze periode vast te leggen in 2011, als de Arabische lente ook in Beiroet begint.

De schrijver schakelt moeiteloos tussen heden en verleden en je krijgt een behoorlijk inkijkje in de jaren van de burgeroorlog in Libanon. Net zoals andere Midden-Oosterse schrijvers heeft ook Jarawan een prachtige, verhalende stijl. Alleen al zinnen als deze: ‘soms veroorzaakten de gedachten in haar hoofd zoveel deining dat ze vanbinnen tegen haar voorhoofd drukten, waar ik ze als rimpels zag.’ Wat een prachtig boek!

Brunsummerheide

Elk jaar als de heide in bloei staat, wil ik een heidewandeling maken. En elk jaar vergeet ik het weer. Net zoals de bloesemtocht trouwens. Dit jaar zag ik dat Natuurmonumenten een wandeling aanbood op de Brunsummerheide (bij Heerlen). En er was nog plek!

Het vertrekpunt was een grote bank tegenover restaurant Schrieversheide. Daar stond gids Jan ons al op te wachten. Een wandeling van zo’n twee uur in een groep van 12 leidde ons over de prachtige, in volle bloei staande, heide met Jan die aanstekelijk vertelde. En wat mij betreft soms wat fanatiek doorging over minuscule plantjes. Maar zijn passie spatte ervan af. Ik ga nog een keer terug als er wat meer zonlicht is, want dit tijdstip en de dreigende wolken zorgden ervoor dat ik (nog) niet de gewenste paarse prachtfoto’s heb kunnen maken zoals ik dat bedacht had.

Wandelen in de Voerstreek

Vandaag was een heerlijke dag voor een iets langere wandeling. Omdat ik de uitkijktoren in Mesch graag wilde zien, kozen we een route in die omgeving. Nadat op we de uitkijktoren hadden genoten van het panoramische uitzicht, reden we naar café ’t Piepke in Mesch waar onze wandeling startte.

We kozen voor route 288 van wandelgidszuidlimburg.nl, een mooie rondgang van ruim 10 km door de Voerstreek. Een route met prachtige vergezichten, maar liefst vijf kapelletjes (vooral de Steenboskapel is erg lieflijk) en honderden bramenstruiken. Minpunt aan deze route wandeling vond ik de landwegen met erg grove stenen. Dat liep niet prettig. Ook waren helaas alle horecagelegenheden gesloten, maar die hadden een goed excuus..

Ólafur Arnalds, JFDR – Back To The Sky

Deze IJslandse componist ontbreekt helaas nog steeds op mijn lijstje ‘live gezien’. Samen met de eveneens IJslandse artiest Jófríður Ákadóttir (JFDR) produceerde Ólafur Arnalds een prachtig dromerig liedje zoals alleen hij dat kan. De sfeer doet me denken aan de donkere nachten zoals ik die van Scandinavië ken. Buiten bij het vuur zitten, een hemel die uit elkaar spat van sterrenpracht. Dekentje over je benen. Jófríður heeft een kriebelig mooie stem die me bekend voorkwam. Na wat speurwerk bleek ik haar inderdaad te kennen van Samaris, een al even fantastische electro/triphop-band waarin Jófríður de zang voor haar rekening neemt. Back To The Sky is perfect om bij in slaap te vallen en is daarom te vinden op mijn Night Magic playlist.

Couscous met lamsworstjes

Benodigdheden

400 g couscous2 flinke geroosterde paprika’s
8 lamsworstjes1 verse rode paprika
200 g feta2 el pistachenotenolie of amandelolie
1 grote winterpeen1 sinaasappel, alleen de zest
200 g pistachenoten of amandelen2 el olijfolie
2 el couscouskruiden of ras-el-hanoutpeper & zout
verse peterselieevt. zelfgemaakte kippenbouillon (ca. 1/2 liter)

Bereiding

Bereid de couscous zoals aangegeven op de verpakking. Je kunt ervoor kiezen ipv water zelfgemaakte kippenbouillon te gebruiken. Hier roer je de ras-el-hanout doorheen.

Vervolgens snijd je de winterpeen in dunne plakjes en de paprika in reepjes. Deze wok je kort in de pan zodat ze knapperig blijven. Snijd de geroosterde paprika’s in reepjes en meng het samen met de gewokte groenten door de couscous.

Voeg de olie en sinaasappelzest toe en maak het op smaak met peper en zout. Bestrooi tot slot met de verse peterselie en de pistachenoten.

Move forward, not on

This TED talk on grief moved me to tears. As Nora states, what you’re experiencing is not a moment in time, your loss will stick with you for the rest of your life. You became the person you are right now, because of what you’ve been through. You don’t move on from your grief, you take the experience with you and move forward. Future decisions will probably be made based on this experience.

After losing two pregnancies, my personal experience with grief is that sometimes I almost felt even more hurt by the things people would say to me, than the loss itself (I’m exaggerating of course but you get my point). People mean well, but they seem to have absolutely no idea of the impact of their words (‘at least you know you can get pregnant’, ‘this is not the end’, ‘it’s for the better, there must have been something wrong with it from the start’, ‘I know someone who…’ etc etc.). It all painfully emphasized what I had lost.

Dreams I hardly dared to dream were smashed to pieces. I thought I would be too old to even get pregnant. Or that this wasn’t meant to be for me. Once we found out I was pregnant I was very afraid of letting hope in. Didn’t dare to believe that I would actually be lucky enough to have a baby. Only after 11 weeks I allowed myself to buy some books about pregnancy and I started reading like a maniac. And then one day before the ultrasound (after which it would finally be safe to tell our families), bad luck struck us. I had an extremely traumatic experience and by the time I got home from the hospital, literally empty, I finally realised how badly I had wanted this for a long time. All the little fantasies we talked about, all the things you imagined doing with your little one, the whole future you had in mind. ALL OVER in just one afternoon.

The feelings haven’t worn off the slightest bit in almost two years time. Holding my head up high but I’m crying on the inside when I hold other people’s babies in my arms. There is a sadness I will carry with me forever and I’m not ashamed of it. As Nora explains so beautifully and accurately, the feelings you have about your loss are not necessarily interfering with positive feelings. They co-exist, are ‘strands to the same thread’. I’m still happy for other moms to be, sad for myself though. However, I will not defend my sadness for something that is real to me.

Not all wounds are meant to heal.

Nora McInerny on grief

Burrito met hummus en yoghurtdip

4 personen

  • Burritos’s of tortilla’s
  • 1 groene courgette
  • 1 gele courgette
  • 1 stronk broccoli
  • 2 avocado’s
  • 400 g hummus
  • 10 Roma tomaatjes
  • 1 aubergine

Yoghurtdip:

  • 250 g yoghurt
  • 1 teentje knoflook
  • ½ tl komijnpoeder
  • ¼ tl chilipoeder (optioneel)
  • Zout en peper

Bereiding

Wok de groenten kort zodat ze lekker knapperig blijven. Besmeer de burrito’s of tortilla’s met een dun laagje hummus en schep er een flinke lepel groenten op. Vouw de burrito dicht en serveer hem met de yoghurtdip.

Naanbrood, the real deal

Voor 4 flinke naanbroodjes, bijvoorbeeld te serveren bij deze heerlijke wortelsoep. Dit was mijn eerste poging ze zelf te bakken dus ik moet er nog wat aan sleutelen qua kruiden. Maar het was in ieder geval al vele malen lekkerder dan die vieze voorverpakte naanbroodjes uit de supermarkt.

Ingrediënten:

  • 250 g patentbloem
  • 1 tl poedersuiker
  • ¾ tl zout
  • 1 tl komijnzaad
  • 1 tl zwart mosterdzaad of uienzaad
  • 1½ el korianderblad, versgehakt
  • 2.5 g korrelgist
  • 1 el boter, gesmolten
  • ¾ dl yoghurt
  • ¾ dl melk
  • 1.5 el water
  • ½ el zonnebloemolie

Doe de bloem in een grote mengkom en roer er suiker, zout, zaden, koriander en gist door. Doe de boter, de yoghurt en de verwarmde melk erbij en voeg voldoende warm water toe voor een soepel deeg.

Kneed het deeg 5 minuten op een licht bestoven werkblad, tot het zacht en elastisch is. Leg het deeg terug in de kom en dek die af met ingevette folie. Laat het op een warme plaats 1¼ uur rijzen, totdat het in omvang is verdubbeld.

Stort het deeg op een bestoven werkblad, kneed het even goed door en verdeel het in vier stukken. Rol elk stuk uit tot een ovaal iets groter dan je hand.

Leg het deeg op ingevette folie en bedek het losjes met een ander stuk ingevette folie. Laat het op een warme plaats 20 minuten rijzen of totdat de randen rondom zijn opgebold.

Verhit in de tussentijd een met olie ingevette grillpan of koekenpan met zware bodem. Bak de naanbroodjes in vijf minuten bruin en gaar. Draai ze tijdens het bakken eenmaal om.

Je zou er voor kunnen kiezen om er zes porties van te maken en de broodjes iets kleiner te maken. Ik vind ze zelf vrij machtig bij de toch al vullende soep.